SAHRA ALTI AFRİKA ÜLKELERİNDE KÜRESELLEŞMENİN YOKSULLUK ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: EKONOMİK BÜYÜME VE YENİLENEBİLİR ENERJİ TÜKETİMİNİN ROLÜ
Özet
Bu araştırma 32 Sahra Altı Afrika ülkesi (SAAU) için küreselleşmenin beşeri kalkınma endeksi (HDI) üzerindeki etkisini incelemiştir. Bu çerçevede ekonomik büyüme ve yenilenebilir enerji tüketiminin rolünü analiz etmiştir. Araştırmada değişkenlerin 1999-2021 arasını kapsayan dönemi panel eşbütünleşme, regresyon ve nedensellik analizleri kullanılarak tahmin edilmiştir. Sonuçlarımız HDI ile açıklayıcı değişkenlerin uzun dönemde eşbütünleşik olduğunu göstermiştir. Tahminci sonuçları genel küreselleşme düzeyin artmasının araştırma ülkelerinde beşerî sermaye birikiminin gelişmesini teşvik ettiğini göstermiştir. Buna karşın ekonomik küreselleşmenin SAAU’nun aleyhine olduğu ve HDI’yi olumsuz etkilediği tespit edilmiştir. Bu bakımdan araştırma ülkelerinin dış dünya ile olan ekonomik ilişkilerini konu alan politikaların merkezinde bireylerin refahının korunması ve beşerî sermayenin arttırılması olmalıdır. Sonuçlarımız ekonomik büyümenin beşerî sermaye birikimi ile pozitif ilişkili olduğunu göstermiştir. Yenilenebilir enerji tüketimi ve kentleşmenin HDI’yi olumlu etkilediği ortaya konulmuştur. Dumitrescu-Hurlin (2012) nedensellik analizi sonuçları HDI ile açıklayıcı değişkenler arasında çift yönlü Granger nedensellik olduğunu göstermiştir.